Uszy odstające, zniekształcone, zbyt duże lub po prostu „inne” od rówieśników stają się pretekstem do wyzwisk, obśmiewania i wykluczenia dziecka w szkole czy przedszkolu. Przewlekłe narażenie dziecka na takie sytuacje może odcisnąć poważne piętno na postrzeganiu siebie oraz prowadzić do wycofania z życia społecznego. Dlatego coraz więcej rodziców decyduje się na plastykę uszu u dzieci najwcześniej jak to możliwe – zarówno ze wskazań medycznych, jak i estetycznych.
W jakim wieku można wykonać plastykę uszu u dzieci?
Plastykę uszu u dzieci najczęściej rozważa się około 5.–6. roku życia. U większości dzieci małżowiny uszne osiągają w tym okresie znaczną część swojej docelowej wielkości, co pozwala rozważyć korekcję, jeśli istnieją ku niej wskazania.
Wiek dziecka jest jednym z kluczowych czynników, które należy wziąć pod uwagę przy podejmowaniu decyzji o korekcji uszu. Kiedy dziecko rośnie, jego anatomiczna struktura ucha również ulega zmianie. Z tego powodu ważne jest, aby poczekać, aż struktura ucha się ustabilizuje przed przeprowadzeniem operacji.
Nie oznacza to jednak, że operacja powinna być wykonywana automatycznie po osiągnięciu określonego wieku. Termin zabiegu ustala się indywidualnie, uwzględniając stopień rozwoju małżowin usznych, ogólny stan zdrowia oraz gotowość dziecka do współpracy. Równie ważna jest rozmowa z rodzicami i samym dzieckiem, ponieważ decyzja o zabiegu powinna być świadoma i dobrze przemyślana.

Kiedy korekta uszu u dzieci może być wskazana?
Korekta uszu u dzieci może być rozważana w przypadku uszu:
- odstających,
- nadmiernie rozwiniętych,
- nieprawidłowo ukształtowanych małżowin,
- przy niektórych wadach wrodzonych,
- po urazach.
Zakres operacji zależy od rodzaju nieprawidłowości oraz budowy ucha. Operacji mogą zostać poddane wady uszu u dzieci, takie jak:
Uszy odstające
Uszy odstające to najczęstsza wada estetyczna tej części ciała – zarówno u dzieci, jak i dorosłych. O odstających uszach mówi się wtedy, gdy ich odległość od powierzchni czaszki wynosi od 15 do 20 mm. Zazwyczaj jest to wada wrodzona ucha zewnętrznego, powstająca na skutek nieprawidłowego wykształcenia się grobelki, czyli wypukłej części chrząstki, za którą ucho zagina się w kierunku tyłu głowy.
Do pozostałych przyczyn należą: nieproporcjonalnie duża muszla ucha oraz jednostki chorobowe, takie jak: dystrofia miotoniczna, zespół Downa czy alkoholowy zespół płodowy.
Zabieg korekty odstających uszu u dziecka pozwala zmienić ustawienie i kształt małżowin, tak aby harmonijniej współgrały z proporcjami twarzy.
Zwinięte małżowiny uszne
Małżowiny zwinięte, potocznie nazywane też „o kształcie filiżanki”, to wada związana z nieprawidłową budową małżowiny. Polega ona na zwinięciu się jej górnej części na zewnątrz lub do wewnątrz, a czasami zdarza się, że jest zwinięta całkowicie.
Zbyt duże małżowiny uszne
U dzieci zmagających się z przerośnięciem jednej lub obu małżowin usznych można rozważyć chirurgiczną korekcję wielkości małżowin usznych. Celem operacji jest zmniejszenie małżowiny i poprawa jej proporcji względem drugiego ucha oraz całej twarzy.
Całkowity lub częściowy niedorozwój małżowiny usznej
Mikrocja to wada wrodzona, polegająca na braku lub niewykształceniu pewnych struktur ucha. W przypadku całkowitego braku małżowin usznych wadę określa się mianem anocji. Operacja chirurgiczna polega na ukształtowaniu ucha z pobranej wcześniej chrząstki żebrowej, aby uzyskać efekt maksymalnie zbliżony do fizjologicznego.
Urazy mechaniczne
Równie częstą sytuacją jest konieczność rekonstrukcji ucha po urazach, w konsekwencji których doszło do zerwania płatka ucha czy ubytków małżowiny. Zadaniem chirurga jest odbudowanie prawidłowego kształtu ucha przy pozostawieniu jak najmniej widocznych blizn.
Guzek Darwina
Określeniem tym nazywamy zgrubienie w tylnej, górnej części obrąbka małżowiny usznej. Jest to wrodzona cecha anatomiczna występująca u części populacji. Defekt ten również podlega możliwości redukcji metodami chirurgii plastycznej.

Jak wygląda operacja uszu u dziecka?
Operacja uszu u dziecka jest planowana indywidualnie, zależnie od rodzaju nieprawidłowości i budowy małżowiny. W przypadku najczęstszej wady, czyli odstających uszu, chirurg wykonuje cięcie najczęściej za małżowiną uszną, dzięki czemu blizna po wygojeniu pozostaje dyskretnie ukryta. Następnie modeluje chrząstkę i nadaje małżowinie odpowiedni kształt oraz położenie.
Sam zabieg trwa zazwyczaj od jednej do dwóch godzin, w zależności od zakresu korekcji. Celem operacji nie jest uzyskanie idealnej symetrii za wszelką cenę, lecz naturalnego ustawienia uszu, które współgra z proporcjami twarzy dziecka.
W jakim znieczuleniu wykonuje się operację plastyczną uszu u dziecka?
Operacje uszu u dzieci przeprowadzane są z zastosowaniem znieczulenia ogólnego. Pozwala ono wykonać zabieg w kontrolowanych warunkach, bez konieczności pozostawania przez dziecko nieruchomo podczas precyzyjnego modelowania małżowiny. Dzieci mogą bardzo różnie reagować na nieznane im środowisko, w którym odbywa się zabieg. Dlatego też, przed wykonaniem operacji wskazana jest rozmowa przygotowująca dziecko.
Sposób przygotowania dziecka powinien być dostosowany do jego wieku i poziomu rozwoju, tak aby ograniczyć lęk związany z zabiegiem i pobytem w placówce medycznej.

Jak przebiega rekonwalescencja po korekcji uszu u dzieci?
Po korekcji uszu u dzieci operowane małżowiny zabezpiecza się odpowiednim opatrunkiem. Chroni on operowaną okolicę i pomaga utrzymać małżowiny w odpowiednim położeniu. W pierwszych dniach mogą pojawić się obrzęk, zasinienie oraz uczucie napięcia lub zwiększonej wrażliwości uszu na dotyk. Objawy te stopniowo ustępują wraz z gojeniem tkanek.
Po zdjęciu opatrunku chirurg może zalecić noszenie elastycznej opaski ochronnej, szczególnie podczas snu. Jej zadaniem jest przede wszystkim ochrona operowanych uszu przed przypadkowym urazem lub zagięciem. Czas stosowania opaski zależy od zakresu zabiegu oraz przebiegu gojenia.
Kiedy dziecko może wrócić do szkoły po operacji uszu?
Po operacji odstających uszu u dzieci powrót do przedszkola lub szkoły jest zazwyczaj możliwy po kilku do kilkunastu dniach, kiedy zmniejszą się obrzęk i dolegliwości pooperacyjne.
Nie oznacza to jednak natychmiastowego powrotu do wszystkich aktywności. Przez kolejne tygodnie należy ograniczać przede wszystkim sporty kontaktowe i zabawy, podczas których istnieje ryzyko uderzenia lub przypadkowego urazu małżowiny. O powrocie do pełnej aktywności powinien zdecydować chirurg podczas kontroli pooperacyjnej.
Źródła:
https://www.plasticsurgery.org/cosmetic-procedures/ear-surgery
https://www.nhs.uk/tests-and-treatments/cosmetic-procedures/cosmetic-surgery/ear-correction-surgery
FAQ
Zabieg wykonywany jest w znieczuleniu ogólnym, dlatego dziecko nie odczuwa bólu podczas operacji. Po zabiegu może wystąpić przejściowa tkliwość, napięcie i umiarkowany ból, który kontroluje się lekami przeciwbólowymi.
Opaskę ochronną nosi się zwykle przez kilka tygodni, szczególnie podczas snu. Dokładny czas jej stosowania ustala chirurg na podstawie przebiegu gojenia.
Tak. Efekt chirurgicznej zmiany kształtu i ustawienia małżowin jest długotrwały, jednak ostateczny wygląd uszu ocenia się dopiero po wygojeniu tkanek i ustąpieniu obrzęku.
